Barnaamijkii Radio Xoriyo
17 Jun. 2005
-
Dagaallo ciidamada cadowga
Itoobiya lagu jabiyay iyo weliba askar nolol lagaga
qabsaday.
-
Jabhada
Wadaniga Xoraynta Ogadenya oo martiqaaday odayaal isku
dhaf ah.
-
Duuliyayaal
Itoobiyaan ah oo dalka Jabuuti u baxsaday.
-
Dowlada
Ingiriiska oo xanibtay lacag ay Itoobiya siin lahayd.
======================
Laga soo billaabo 30-kii May,
waxay ciidammada xoreynta Ogaadeenya ku jireen Hawlgal wayn
oo loogu magac daray Hawgalkii Digsi. Hawlgalkan, oo
ujeeddadiisu ahayd in lagu naafeeyo ciidamada cadowga
itoobiya oo isu diyaarinayay doorashooyin ku-sheeggii, ayaa
laga soo hoyay guulo aad loogu naalloon karo, waxaana
khasaare badan loogu gaystay hawgalkaas ciidammada gumaysiga
Itoobiya.
30/5/05 ayay ciidammada
xoreynta Ogaadeenya goor habeenimo ah weerareen xerada
ciidammada gumaysiga Itoobiya ee magaalada Shilaabo.
ciidammada xoreynta Ogadenya ayaa xerada galay , ka dib
markii ay laayeen waardiyayaashii xerada, waxayna xerada
dhexdeeda ku dileen in ka badan 40 askari oo ciidammada
cadowga itoobiya ka tirsan.
Ciidammada xoreynta Ogaadeenya
ayaa 5/6/05 weerar mir ah ku qaaday magaalada Yucub. Markii
weerarkaasi dhacayay waxaa xerada ciidammada gumaysiga
itoobiya ee Yucub shir uga socday saraakiil ciidammada
gumaysiga ah. Waxaana weerarkaas lagu dilay ciidammo aan
tiradooda si rasmi ah loo haynin, balse ay lix sargaal ku
jireen.
Ciidamado badan ookamid ah
ciidamada gumaysiga itoobiya ayaa 5/6/05 magaalada
Shilaabo lagu soo uruuriyay Ciidamadaas ayaa amar-diido
sameeyay, isla markaana diiday hawlgallo ciidan oo loo
diray. Ciidamadan ayaa marka la isu keeno loo qaadi rabay
dhinaca galbeedka.
7/6/05 meesha lagu magacaabo
Madheedh, oo gobolka Qorraxey ka tirsan, ayaa ciidamada
cawdowga itoobiya lagaga gubay hal baabuur, waxaana halkaas
lagaga dilay 7 askari.
8/6/05 dagaal ka dhacay meesha
lagu magacaabo Daratoole, ooka tirsan gobolka Doollo , ayaa
ciidamada cadowga itoobiya lagaga dilay 15 askari,halka 8
kalana lagaga dhaawacay.
Meesha lagu magacaabo
Suryin-sagaaro, oo u dhexaysa Shilaabo iyo Qabridaharre,
ayaa 11/6/05 lagu gubay baabuur cadowgu leeyahay, waxaana
halkaas ku bas-beelay baabuurkaas iyo wixii saarnaa.
12/6/05 ayaa Lix-irridood lagu
gubay labo baabuur oo cadowgu lahaa, waxaana ku dhintay in
ka badan 60 askari.
13/6/05 La-helow dagaal ka
dhacay ayaa cadowga lagaga dilay 7 askari, 5 kalana lagaga
dhaawacay.
Isla taariikhdan wuxuu
gumaysiga Itoobiya ciidammo badan u soo diray meesha lagu
magacaabo Qamuuda, kuwaasoo loogu talagalay inay fuliyaan
hawlgal ciidan. Ciidammada xoreynta Ogaadeenya ayaa markay
keenista ciidammadaas ka war-heleen ku weeraray
saldhiggoodii, waxaana halkaas lagaga dilay 62 askari.
Hawgalkaas ayaa ciidamada
cadowga itoobiya laga furtay 35 qori, oo 2 ka mid ahi ay
yihiin nooca loo yaqaano BKM.Halka weerarkaas lagaga furtay
labo raadiye oo ah kuwa ciidamadu iskula xidhiidhaan. Waxaa
kaloo weerarkaas lagu qabtay oo hadda gacanta ciidammada
xoreynta Ogaadeenya ku jira askari laba alafile ah oo
ciidammada gumaysiga itoobiya ka tirsanaa. Xarunta dhexe
ayaa sheegtay in askarigaas uu caafimaad qabo, isla markaana
loola dhaqmayo si waafaqsan sharciga maxaabiista dagaalka.
Weerarkani wuxuu ahaa
weerarkii guusha ugu badan laga soo dheelmo ciidammada
gumaysiga, tan iyo Hawlgalkii Mandad ee badhtamihii bishii
Abriil.
Jabhada Wadaniga Xoraynta
Ogadenya oo martiqaaday odayaal isku dhaf ah.
Masuuliyiin sarsare oo ka
tirsan Jabhadda Waddaniga Xoreynta Ogaadeenya JWXO ayaa
10-06-05 waxay martiqaad u sameeyeen dhammaan odeyaasha ka
soo kala jeeda gobollada kala duwan ee Ogaadeenya ee ku
sugan magaalada London iyo nawaaxigeda.
Martiqaadkan ayaa loola jeeday
in la isku waydaarsado, isla markaana la isla jeexjeexo
xaaladda halganka Ogaadeenya iyo sidii isku aragti looga
wada noqon lahaa. Odeyaashii martiqaadkaas ka soo qayb galay
waxaa la siiyay xogihii ugu denbeeyay ee halganka. Waxaa
sidoo kale looga warramay meesha ay marayso xaaladda
Itoobiya iyo qalalaasaha siyaasadeed ee ka jira.
Odeyaashan ayaa iyaguna
dhinacooda masuuliyiinta JWXO u gudbiyay wixii ay gocanayeen,
waxayna si wayn u ammaaneen kaalinta hormuudka ah ee JWXO
kaga jirto halganka Ogaadeenya iyo soo bandhigista
dhibaatooyinka lagu hayo dadwaynaha rayadka ah ee Soomaalida
Ogaadeenya.
Odeyaashu waxay ballanqaadeen
inay sii kordhin doonaan dadaalkooda, isla markaana ay
tageero aan hagar lahayn u gudbinayaan halganka ay JWXO kula
jirto gumaysiga Itoobiya. Odeyaashu waxay Jabhadda ka
codsadeen inay fursado cusub u abuurto dhammaan dadwaynaha
Soomaalida Ogaadeenya iyo ciddii kale ee halganka danaynaysa,
si taageero ballaadhan halganka loogu helo.
Duuliyayaal Itoobiyaan ah oo
dalka Jabuuti u baxsaday.
Laba duuliye oo ka tirsan
ciidanka cirka ee gumaysiga Itoobiya ayaa 9kii bisha Juun
2005 ula baxsaday dalka Jabuuti diyuurad helikobtar ah oo ah
noocan loo yaqaano MI 35, waxayna labadan duuliye dawlada
Jabuuti ka codsadeen magangelyo siyaasadeed.
Labadan duuliye, oo lagu kala
magacaabo Abyot Manguday iyo Hailu Gebre, waxay ka baxsadeen
garoonka diyaaradaha ee magaalada Diri Dhaba. Labadaasi
duuliye ayaa dalka jabuuti u baxsaday, ka dib markii ay
xaaladda nabadgelyo ee Itoobiya qasantay, isla markaana ay
bannaanbaxyadu ka billowdeen magaalada Addis Ababa iyo
magaalooyin kale oo Itoobiya ka mid ah.
Labadaas duuliye ayaa sheegay
in amar lagu siiyay inay heegan ku ahaadaan garoonka
dayuuradaha ee magaalada Diri Dhaba, si ay duullaan ugu
qaadaan kacdoonnada ka socday magaalada Addis Ababa, waxayna
sheegeen inay soo baxsadeen, ka dib markii ay ka cabsadeen
in lagu fuliyo weerar ka dhan ah dadka bannaanbaxyada
samaynaya ee ka soo horjeeda xukuumadda Zenawi.
Ilo xogogaal ah ayaa sheegaya
in xukkumadda Itoobiya ay tababarka labadan duuliye ku
bixisay lacag gaadhaysa 50 milyan oo Bir. Ilahan ayaa
sheegay in, sida uu dhigayo sharciga caalamiga ah, ayna
dawlada Jabuuti duuliyayaasha u soo dhiibi doonin xukuumadda
Itoobiya.
Dowlada Ingiriiska oo xanibtay
lacag ay Itoobiya siin lahayd.
Dawlada Ingiriiska ayaa
daboolka ka qaaday inay xanibtay 54 milyan oo doollar oo ay
ku kordhin lahayd kaalmada ay siiso dalka Itoobiya.
Dawlada Ingiriiska ayaa tallaabadan kaga jawaabtay weerarkii
ay ciidammada ammaanka ee Itoobiya ku qaadeen toddobaadki
hore dad bannaanbax ku samaynayay magaalada Addis Ababa,
halkaasoo ay ku dileen ugu yaraan 36 qof.
Wasiirka horumarinta ee dalka
Ingiriiska Hilary Benn ayaa arrintan kaga dhawaaqay isagoo
joogo magaalada Addis Ababa. Hilary Benn ayaa xukuumadda
Itoobiya ka dalbay inay Ururka Laanqarta Cas u oggolaato
inuu booqdo dadka lagu xidhay xeryaha milliteriga tan iyo
toddobaadkii hore markii ay rabsahduhu dheceen. Wuxuu kaloo
dalbay in dadkaas dacwado lagu soo oogo ama la sii daayo.
Ra’iisal wasaaraha Ingiriika
Tony Blair ayaa axaddii tilifoon kula hadlay keligii taliye
Meles Zenawi, si uu ugu muujiyo sida uu uga xun yahay dilka
ay ciidammadiisu u gaysteen bannaanbaxayaasha.
=============
Barnaamijka Saxaafadda iyo
waxyaalaha ay ka qortay Ogaadeenya iyo Itoobiya
Odeyaal ka cowday siyaasada
Itoobiya
Hoggaamiye dhaqameedyo ka
kooban 33 oday dhaqameed oo reer Ogaadeenya ah ayaa dhawaan
soo saaray baaq kulul oo ay kaga cabanayaan dhibaatooyinka
lagu hayo dadkooda iyo dalkooda, waxayna xukuumadda Itoobiya
ugu baaqeen inay is-beddal degdeg ah ku samayso siyaasadeeda
ku wajahan Ogaadeenya.
Odeyaal dhaqameedyadu waxay sheegeen in dadwaynaha
Ogaadeenya ayna haysanin xuquuqdii asaasiga ahayd ee ay xaqa
ulahaayeen sida ku cad dastuurka magac u-yaalka ah ee
Itoobiya u yaalla. Odeyaashu waxay bayaankoodan ku cadeeyeen
in deegaanka Ogaadeenya uusan xisbi iyo dawlad hoosaad midna
ka jirin, arrintaasna ay xukuumadda Itoobiya ka dharagsan
tahay.
Odeyaashan ayaa inay ogaadeen in xukuumadda Itoobiya ayna
doonayn inay wax ka beddasho falalkii bulshada Ogaadeenya
horay loogu khiyaamaynayay. Waxay kaloo odeyaashu shaaca ka
qaadeen in dadwaynaha Soomaalida Ogaadeenya aan loo oggolayn
inay doortaan cidda ay iyagu doonayaan
Odeyaasha bayaankan soo
saaray ayaa ka mid ahaa odeyaal in muddo ahba ku signaa
magaalada Addis Ababa, kuwaasoo quud-daraynayay inay
garowshiiyo ka helaan xukuumadda Itoobiya. Odeyaashan ayaa
doonayay inay xukuumadda kala hadlaan dhibaatooyinka
wajiyada badan leh ee lagu hayo dadwaynaha Soomaalida
Ogaadeenya iyo cadaadiska xad-dhaafka ah ee ciidammada
gumaysigu u geystaan dadwaynaha.
Odeyaashan ayaa iska dhaga
mariyeen talooyinkii la siiyay iyo digniinihii looga digay
in xukuumadda Zenawi ayna marna ku talagashanayn inay wax ka
beddasho siyaasadeeda Ogaadeenya ku wajahan, hase yeeshee
waxaa nasiib wanaag ah inay maanta xaqiiqadii so taabteen,
ninkii ay shalay ammaanayeena ay maanta naclad dusha kaga
tuurayaan.
Jabhadda Waddaniga Xoreynta
Ogaadeenya waxay in badan kor iyo hoosba u sheegtay in
nidaamka cadaadiska iyo dulmiga ku dhisan ee uu madaxda ka
yahay kaligii taliye Meles Zenawi uu yahay midka si toos ah
u hortaagan in nabad iyo xasillooni ka dhalato dalka
Ogadenya iyo guud ahaan gobolka Geeska Afrika.
Sida bayaanka odeyaasha ku
cad dalka Ogadenya kama jiro urur siyaasadeed oo matala
danaha shacbiga Soomaalida Ogadenya, dalkana waxaa ku amar
ku-taagleeya askarta nidaamka TPLF ee dulmiga, xasuuqa, ku
xadgudubka xuquuqda, dhaca, dilka iyo dulmiga wajiyada badan
ku dhisan.
JWXO waxay munaasabado
badan ku sheegtay in dalka Ogaadeenya ayna marna ka dhici
karin doorasho xor ah oo cadaalad ku salaysan. Waxay
sheegtay Ogaadeenya iska daayeen in taasi ayna Itoobiya oo
dhan ka dhici karin inta uu talada haysto keligii taliyaha
dad-cunka ah ee ka tilaya magaalada Addis Ababa.
JWXO iyada oo horey bayaan
u soo saartay oo cadaysay inayna ka qaybgalaynin doorasha ku
sheegta uu nidaamka TPLF ku soo xulanayo adeegayaal
hay’adiisa wardoonku ay soo meehaahday, waxay haddana mar
kale dunida xoriyada iyo bedbaadinta xuquuda aadamaha
danaysa u sheegaysaa inuu nidaamka TPLF yahay nidaam
hortaagan inay dimoqraadiyad iyo kala denbayni ka hirgesho
dalka Ogadenya iyo guud ahaan dalka Itoobiya.
Waxaan dunida xorta ah ee
jecel nabadda iyo hannaanka dimoqraadiyada ugu baaqaynaa
inayna indhaha ka qarsanin dulmiga lagu hayo shacbiga
soomaalida Ogadenya. Dadwaynaha Soomaalida Ogaadeenyana
waxay ugu baaqaysaa inay dhug u lahaadaan xaaladda
siyaasadeed ee dalkooda ka jirta, isla markaana ayna mar
walba ku sirmin khiyaamooyinka iyo hoosaasinta uu gumaysigu
u maleego.
Guddoomiyaha dallada
ganacsiga oo ku jira dadka xidhan
Muddooyinkii u denbeeyay
waxaa dalka Itoobiya ak socday qulqulado siyaasadeed oo ku
billowday msusuqmaasuq ay xukuumadda Zenawi ku samaysay
doorashadii la qabtay 15-ii May. Markii ay doorashooyinku
dhamaadeenba wuxuu keligii taliye Meles Zenawi manuucay in
muddo bil ah bannaanbax iyo isu-imaad kale toona lagu qabto
magaalada Addis Ababa.
Xukuumadda Zenawi waxay
toddobaadkii hore ku dhawaaqday in dib loo sii dhigay ku
dhawaaqista natiijada doorashada, arrintaasi waxay ka sii
cadhaysiisay dadwaynihii markii horaba ka cadhaysnaa
musuqmaasuqa doorashada, oo go’aanka xukuumadda u arkay inuu
ka dhigan yahay inay xilli dheeri ah u sii hesho kala
sifaynta natiijada doorashada.
Waxaa markaas magaalada
Addis Ababa ka dhacay bannaanbax wayn, hase yeeshee
ciidammada ammaanka ee xukuumadda ayaa rasaas oodda kaga
qaaday dadwaynihii bannaanbaxayay. Inta la ogyahay waxaa la
dilay 36 qog, waxaa kaloo xabsiyada loo tacxaabay kumanaan
qof, waxaana magaalooyinka lagu soo daayay ciidamo hubaysan.
Waxaan markaas qodobkan ku
so qaadanaynaa qaar ak mid ah tallaabooyinkii xidhayga iyo
dilka ahaa ee xukuumaddu qaaday.
Ganacsato la xidhay
Guddoomiyaha dallada
ganacsatada ee Itoobiya ayaa ka mid ah dadka la xidhay
sagaalkii bishan Juun, oo ah xilligii ay quluquladihii
Itoobiya ka billowadeen. Guddoomiyaha, oo lagu magacaabo
Aschalew Haile iyo shan ganacsade oo la socday, ayaa lagu
xidhay xabsiga Asela oo ku yalla aalo koonfurta Itoobiya.
Nimankan ganacsatada ah
ayaa lagu eedeyay inay tageersan yihiin isbhaysiga CDU, oo
ah xisbiyada mucaaradka ah midka ugu wayn.
Dhinaca kale xukuumadda
Itoobiya ayaas markii ugu horraysay qiratay inay dad shacab
ah oo aad u fara badan ku xidhan yihiin xero millitari ah oo
lagu magacaabo Zewai oo dhinaca koonfureed ka xigta
magaalada Addis Ababa. Qirashadani waxay ka timid afhayeen u
hadlay wasaraarada warfaafinta ee gumaysiga Itoobiya.
Afhayeen kale oo isaguna u
hadlay booliska Itoobiya oo la yiraahdo Mulugeta Shiferaw
ayaa xaqiijiyay in dadkaas la xidhay muddadii ay rabshaduhu
ka socdeen magaalada Addis Ababa, isagoo intaasi ku daray in
dadkaas ay ku jiraan xubno ka tirsan xisbiyada mucaaridka
ah.
Xukuumadda Itoobiya waxay
arrintan qiratay, ka dib markii ay hay’adda caalamiga ah ee
u dooda xuquuqda aadanaha ee Human Rights Watch ku eedeysay
xukuumadda Itoobiya inay xabsiyada iyo xeryaha millatariga
ku xidhxidhay kumanaan qof oo aan loo haynin wax denbi ah oo
ay galeen. Waxay kaloo hay’addu sheegtay in qaar dadkaas ka
mid ah jidhidl lagu sameeyay.
Human Rights Watch waxay
kaloo sheegtay in bannaanbaxyada ka socda Itoobiya ay ku
faafeen magaalooyin kale oo ay haatan ilaa iyo sagaal
magaalo ka socdaan.
Ciidammo hawlgal samaynaya
Sida uu sheegayo wariyaha
Radio Xoriyo waxaa magaalada Addis Ababa ka socda howlgallo
ay fulinayaan ay wadaan ciidamo gaar ah oo loo yaqaano
"Agazee". Cidammadaas oo ah kuwa kaliya ee Zenaawi isku
aamino ayaa lagu eedeynayaa inay ilaa haatan dileen 50 qof,
tan iyo markii ay billowdeen rabshadahii la xiriiray
doorashooyinka 15ka May.
Ciidammadan ayaa magaalada
aad uga muqda, iyagoo ilaalinayo xafiisyada muhiimka ah ee
dowlada, isla markaana waardiye ka haya is-goysyada iyo
kalee muhiimka ah.
Dhinaca kale kaligii taliye
Meles Zenaawi ayaa maalinta talaadada ahayd ku dhawaaqay in
mudo hal bil ah lagu darayo muddadii uu u qabtay inaan
bannaanbaxyo iyo isu-imaatin kale laga samayn karin
magaalada Addis Ababa.
Xilidhibaan la dilay
Dhammaadkii toddobaadkii
hore magaalada Arsi lagu dilay dhibaan ka tirsan xisbiga
mucaaridka ah ee UEDF. Xildhibaankaasi oo ka mid ahaa
xildhibaanada mucaaridka ee dhowaan loo doortay barlamaanka
Itoobiya, waxaa lagu magacaabaa Tesfaye Aden Jara. Waxay
wararku sheegayaan in xildhibaankaasi ay dileen askar ka
socda ciidamada Itoobiya.
Xukuumadda Itoobiya way
qiratay in askarteedu dileen xildhibaankaas, waxayna
saxaafada u sheegtay inay hadda baadhitaan ku waddo 6 askari
oo dilkaas lagu eedeyay..
Waxaa markii xildhibaankaas
la dilay ka dib hadlay afhayeen ka socda wasaarada arrimaha
dibbeda ee dalka Mareykanka, kaasoo cambaareyay dilka
xildhibaanka iyo weliba sida naxariis darrada ah ee
xukuumadda Itoobiya ula dhaqantay dadwaynihii mudaharadayay.
Niman xuquuqda aadanaha u
dooda oo la xidhay
Waxaa maalintii isniinta
ahayd la xidhay laba nin oo ka tirsan hay’ada xuququl
insaanka Itoobiya oo loo yaqaano Ethiopian Human Rights
Council ama EHRC. Labadaasi nin waxa la kala yiraahdaa Yared
Haile Mariam iyo Wondimagegn Gashu. Waxaa nimankaas
galabnimadii isniinta ahayd xafiiskooda ugu yimid sarakiil
ka socota ciidanka nabadsugida Itoobiya. Sidii halkaas looga
kaxaystayna ilaa iyo hadda lama oga meesha ay ku sugan
yihiin.
Ma aha markii ugu horraysay
ee saraakiisha nabadsugida Itoobiya ay xidhaan shaqaalaha
hay’adaha u dooda xuquuqda aadanaha. Markii ay taariikhdu
ahayd 8 bisha June waxaa la xidhay nin kale oo isla hay’adan
u shaqaynayay, kaasoo lagu magacaabo Cherinet Taddese,
kaasoo sagaalkii seqda dhexe lagala baxay gurigiisa. Ilaa
hadana lama garanayo meesha uu ku denbeeyay.
Dhinaca kale suxufi
Talyaani ah oo wax ka qorayay rabshadaha ka dhacay Addis
Ababa ayaa safaarad dalkiisa dhex degay, ka dib markii ay
naftiisu khatar gashay. Suxufigan, oo lagu magacaabo Emilio
Manfredi, ayaa sheegay inuu naftiisa u baqayo, ka dib markii
ay handadeen ciidanmmada booliiska Itoobiya oo gurigiisa
dhawr mar ugu yimadeen.
Suxufigu wuxuu kaloo intaas
ku daray in ciidammada boolisku ay soo gaadhsiiyeen sida ay
uga xun yihiin wararka uu ka gudbiyay rabsahdihii Addis
Ababa ka dhacay. Wuxuu tilmamay in xukuumadda Itoobiya ay ka
xumaatay wararkii uu caalamka uga gudbiyay rabshadihii lagu
laayay dadkii bannaanbaxyada ku samaynay magaalada Addis
Abab.
Radio Xoriyo
17Jun. 2005
C/nuur Sh. Mohamed
Axmed Gaal-eri
radioxoriyo@ogaden.com
raadioxoriyo@yahoo.com
Radio Xoriyo waxaad ka dhegaysan kartaa Mawjadda 19 MB ee
dhererkeedu yahay 15670 KHZ, Maalmaha Talaadada iyo Jimcaha
7: 30PM waqtiga Afrikada Bari
Faafin: Somalitalk.com |
June 17, 2005
Nin Lagu Magcaabi
Jirey Eng. Cabdi Yare oo Xalay Fiidkii Lagu Diley Kismaayo
»Kismaayo:
Nin Musaafur ku ahaa magaalada oo la diley ..
»Prof.
Geedi: Kenya Tixgalin ha siiso dadka Soomaaliyeed ee..
»Bosaso:
Bambaanooyin Lagu Qarxiyey Bangiga iyo Qasnada..
»Dawlada
FKMG oo lagu heshiisiin doono Yemen...
»Gudoomiyaha
Baarlamaanka oo maanta u dhoofay Yemen..
»Madaxweyne
C/laahi Yuusuf oo iman doona Yemen..
Wararka oo dhan ka
akhri halkan... Guji... June 17
Daahir Riyaale iyo Ku
Xigeenkiisa oo Khilaaf Soo Kala Dhex Galay
Daahir Riyaale Kaahin iyo madaxweyne ku xigeenkiisa Axmed
Yuusuf Yaasiin ayaa...
Guji...
Jun 16
Xagguu ku dambeeyay
Gacan ku dhiiglihii dilay wariye Duniyo Muxidiin Nuur?!!
»Gudoomiyaha
nabadgelyada Afgooye: wuu baxsaday wiilkii..
»Afgooye:
Cabasho ka timid Ururka Ganacsatada Beeralayda
»Xamar:
Firimbi oo Beeshiisa ku eedeeyay Isbaarooyinkoodii
Wararka oo dhan ka
akhri halkan... Guji... Jun 16