Waxaa gaalabta 4:30-kii ka dhacay degmada
Cadaado banaabax aad u ballaaran oo lagu taageerayay heshiis shalay ay wada
gaareen odayaasha dhaqanka ee Degmada Cadaado ee gobolka Galguduud.
Dadweynw aad u badan oo isgu jiray odayaal, dhallinyaro iyo
haween ayaa isugu soo baxay bartamaha magaalada iyagoo ku dhawaaqayay erayo ay
ku taageerayaan heshiiskaas, waxaana halkaas kula hadlay odayaasha dhaqanka ee
deegaanka, waxaana kalmadii ugu horreysay qaatay Suldaan C/llaahi Suldaan
Axmed-Nuur oo sheegay in heshiiskani uu fure u noqon doono nabad iyo nolol cusub
oo mar kale Degmada Cadaado ku naalooto.
“heshiiskani macnihiisu ma aha in dad is dilay oo is baabi’iyay
oo maanta heshiiyay, balse wuxuu macnihiisu yahay odayaal talada isla fahmi
waayay oo maanta talada isla helay kuna heshiiyay dib u dhiska deegaankooda”
ayuu yiri Suldaan C/llaahi Suldaan Axmed-Nuur oo u soo jeediyay waxgaradka
Beesha reer Xaaji Sulaymaan ee degmada Cadaado iyo deegaanada hoos yimaada in
aysan gadaal eeginee ay horey eegaan.
Nabadoon Cabdi Sh.Cali Guuleed (Cabdi Gurey) oo isna
fagaarahaas ka hadlay aayaa sheegay in eedihii loo soo jeedin jiray odayaasha ay
maanta goobta ku hareen oo ay xaliyeen is af garan waagii ka dhex jiray,
bulshada deegaankana ay maanta wixii ka dambeeya ugu shaqayn doonaan caadadnimo
iyo xilkasnimo.
Cali Xaashi Garguduud iyo C/llaahi Kediye oo iyagana markoodii
makaroofanka qabsaday ayaa heshiiska ku tilmaamay mid muhiim u ah dhammaan
bulshada reer Cadaado meel walba oo ay joogaan.
“waxaan reer Cadaado ee gudaha iyo dibadda u sheegaynaa in
uu baxay tashwiishkii ku dhex jiray odayaasha dhaqanka loona gudbay waxqabad iyo
horumar” ayuu yiri Cali Xaashi oo tibaaxay in odayaasha keligood wax qaban
Karin haddii aysan shacabka gacan ka helin.
C/llaahi Kediye ayaa ku dheeraaday taariikhda odayaasha
dhaqanka ku dhex leeyihiin dadkooda iyo deegaanadooda, wuxuuna tilmaan ka
bixiyay nabadda iyo nolosha ka jirta qaar ka mid ah gobolada is maamulku uu ka
jiro sida Somaliland oo uu sheegay in odayaasha dhaqanku ka dambeeyeen.
Dahabo Axmed Carab oo ku hadlaysay magaca haweenka oo iyana
halkaas ka hadashay ayaa ku nuuxnuuxsatay in haweenka deegaanka ay aad ugu
faraxsan yihiin isla markaasna ay soo dhaweenayaan heshiiska ay odayaashu
gaareen, waxayna xusuusisay odayaasha heshiiyay in ay yihiin kuwii deegaanka ama
dib u dhigi lahaa ama horumar gaarsiin lahaa, waxayna carabka ku adkaysay in
haweenka deegaanka oo mar walba u heelanaa horumarka deegaanka ay maanta diyaar
u yihiin in ay gacan siiyaan odayaasha dhaqanka, waxayna halkaas ka tirisay
buraanbur oo ku dhiirigelinaysay odayaasha kuna tilmaamaysay wanaagga nabadda
iyo is fahamka.
Waxaa ugu dambayntii hadalkii lagu wareejiyay Ugaas Daahir
Ugaas Faarax oo isna markiisa sheegay in heshiiskani uu yahay mid tilmaan
wanaagsan ka bixinaya sida ay odayaasha dhaqanka ugu heelan yihiin wanaaga
deegaankooda iyo dadkooda.
“ma jirin odayaal is dagaalay ama is qoomay, ee taladii ay
isku khilaafeen ayay maanta isla heleen, taasna waa ILAAH mahadii” ayuu yiri
Ugaas Daahir Ugaas Faarax oo taariikhda dib u raacay soona xusay waxqabadkii
wanaagsanaa ee odayaasha dhaqanka ay deegaanka iyo dadkaba u soo qabteen,
wuxuuna u soo jeediyay dhammaan waxgaradka deegaanka iyo jaaliyadaha reer
Cadaado ee dibadaha ku nool in loo soo jeesto wax u qabashada deegaanda ay
beeshu degto.
Wuxuuna Ugaaska iyo odayaashii ka horeeyayba ay bogaadin iyo
ducoba isugu dareen Ururka Horumarinta Bulshada iyo Daryeelka Deegaanka (SODEPA)
Social Development and Environment Protection oo isagu isku howlay howshaan dib
u heshiisiinta ah.
Ururka SODEPA waa urur horumarineed oo ka howlgala deegaanada
Gobolada dhexe, haddana howlo ka wada degmada Cadaado.
Intaa kaddib waxaa halkaa laga akhriyay qodabadii heshiiskii
ay odayaashu gaareen 9-kii bishan, waxaana qodabadiisa ka mid ahaa:
1. in ay beeshu ka heshiisay dhammaan khilaafaadyadii iyo
xumaantii la kala tirsanayay, isla markaana aan gole iyo geed dambe la keenin
xumaantii laga dawoobay wixii maanta ka dambeeya.
2. in si deg deg ah loogu howlgalo dhismaha maamul baahsan oo
uu degaanku yeesho lehna dhammaan hay’adihii fulinayay adeegyada bulshada.
3. in si wadajir ah looga shaqeeyo horumarinta degaanka meelna
looga soo wada jeesto ciddii hor istaagta.
4. in waxgaradka iyo guud ahaan shacabka degaanku ka wada
shaqeeyaan nabadgalyada degaanka iyo degaanada ku xeeran, lana ilaaliyo wada
noolaanshaha dariska.
5. in la adkeeyo ku dhaqanka shareecada Islaamka ee beesha
dhexdeeda.
Waxaana halkaas laga soo jeediyay baaq guud ahaan looga
codsanayay ummadda Soomaaliyeed in ay iloobaan colaadihii la soo maray isuna
tanaasulaan si loo helo dowlad caadil ah oo ummada oo dhan ka raali yihiin,
waxayna u rajeeyeen shirarka dib u heshiisiineed in ay miro dhalaan.
Email: abdulahiblack@yahoo.com